Эттин экспортунан түшкөн пайда фермерлерге эмес, ортомчуларга кетип жатат — Айыл чарба министрлиги
Кыргызстанда эттин баасы тирүү малдын баасы туруктуу болгонуна карабай өсүүдө, бирок мындан негизги пайданы өндүрүүчүлөр эмес, ортомчулар көрүп жатышат. Бул тууралуу УТРКнын эфиринде суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жайы министри Эрлист Акунбеков билдирди.
Айыл чарба министри Борбордук Азия өлкөлөрүндөгү уй этинин баасы боюнча салыштырмалуу маалыматтарды келтирди. Анын айтымында, Кыргызстанда бир килограмм эттин баасы 650дөн 750 сомго чейин болсо, коңшу мамлекеттерде бул көрсөткүч кыйла жогору:
- Казакстанда: 1 100 сомдун тегерегинде;
- Өзбекстан менен Тажикстанда: 1 200дөн 1 400 сомго чейин.
Министр акыркы үч айда чет өлкөгө 53 миң баш мал чыгарылганын баса белгиледи. Экспорттун мындай көлөмүнө карабастан, ата мекендик малчылар иш жүзүндө пайда көрүшкөн эмес, анткени негизги киреше ортомчу түзүмдөрдүн колунда калган.
Эрлист Акунбеков эттин экспортуна мүмкүн болгон чектөөлөр же тыюу салуулар фермерлердин кызыкчылыгына зыян келтирбей турганын белгиледи, анткени алар башынан эле продукцияны тышкы рынокторго түз сатуудан четтетилген.
Алып-сатарлардын таасирин жоюу жана чыныгы өндүрүүчүлөрдү колдоо үчүн министрлик 10 адистештирилген кластерди түзүүнү пландаштырууда.
Долбоордун негизги деталдары:
- Каржылоо: бул максаттарга 1,5 миллиард сом каралган.
- Күтүлгөн натыйжа: фермерлер рынокко түз чыгуу мүмкүнчүлүгүн алышат.
Кластердик мамилени ишке ашыруу малчыларды адилеттүү киреше менен, ал эми керектөөчүлөрдү үчүнчү жактар тарабынан негизсиз кошумча бааларсыз, сапаттуу жана жеткиликтүү продукция менен камсыз кылууга багытталган.