Кыргызстанда риелторлорду катуу көзөмөлгө алуу сунушталууда: каттоо, айып пулдар жана жалган жарнама менен күрөшүү

29.01.2026 | 10:52

Юстиция министрлиги кыймылсыз мүлк рыногундагы эрежелерди түп-тамырынан өзгөртө турган мыйзам долбоорун коомдук талкууга чыгарды. Мыйзам долбоорунун маалымкат-негиздемесинде белгиленгендей, документ риелтордук ишмердүүлүктү көмүскөдөн чыгарууга, керектөөчүлөрдүн укуктарын коргоого жана «мыйзамсыз» маклерлер менен күрөшүүгө багытталган.

Негизги жаңылыктар:

Милдеттүү каттоо жана ID-карталар: Ыйгарым укуктуу мамлекеттик органда расмий каттоодон өтпөстөн риелтор болуп иштөөгө тыюу салынат. Ар бир адис кардарларга көрсөтүүгө милдеттүү болгон атайын күбөлүк жана идентификациялык карта алышы керек.

Мыйзамсыз иштегендик үчүн айып пулдар: Укук бузуулар жөнүндө кодекске жаңы беренелер киргизилүүдө. Каттоосуз иштегендик үчүн айып пулдар каралган: жеке жактар үчүн 7500 сом (75 эсептик көрсөткүч), юридикалык жактар үчүн 23 000 сом. Эгер эреже бузуу жарнаманы же интернетти колдонуу менен жасалса, айып пулдар тиешелүүлүгүнө жараша 10 000 жана 28 000 сомго чейин өсөт. Риелтордук ишмердүүлүктүн эрежелерин бузгандык үчүн да ушундай эле санкциялар каралган.

Жалган маалымат менен күрөшүү: Риелторлорго ээсинин макулдугусуз жана кызмат көрсөтүү келишимин түзбөстөн кыймылсыз мүлк объекттерин жарнамалоого тыюу салынат. Жарнамада сөзсүз түрдө риелтордун маалыматтары жана келишимдин номери көрсөтүлүшү керек. Мындан тышкары, сатып алуучу табылгандан же алдын ала келишимге кол коюлгандан кийин, риелтор жарнаманы дароо өчүрүүгө жана объектти башка кардарларга сунуштоону токтотууга милдеттүү. Жарнама эрежелерин бузгандык үчүн да айып пулдар киргизилүүдө (юридикалык жактар үчүн 35 000 сомго чейин).

Мамлекеттик көзөмөл жана окутуу: Министрлер кабинети рынокту жөнгө салуучу, кызмат көрсөтүү стандарттарын, типтүү келишимдерди, ошондой эле риелторлорду окутуу жана аттестациялоо тартибин бекитүүчү ыйгарым укуктуу органды аныктайт.

Салыктык өзгөрүүлөр (чайкоочулар менен күрөшүү): Салык кодексине турак жайды сатуудан алынуучу салыкка тиешелүү түзөтүү киргизилүүдө. Учурда бир жылдан ашык ээлик кылган кыймылсыз мүлктү сатуудан түшкөн кирешеге салык салынбайт. Мыйзам долбоору бул жеңилдик кыймылсыз мүлктүн эки бирдиги үчүн гана жарактуу болорун тактайт. Бул чара «флиппингге» — батирлерди алып сатарлык максатта сатып алууга жана кайра сатууга каршы багытталган.

Бул эмне үчүн керек?

Демилгечилер кыймылсыз мүлк рыногу өсүп жатканын, бирок мыйзамсыз ортомчулардын көптүгүнөн жана так эрежелердин жоктугунан жапа чегип жатканын белгилешүүдө. Жаңы мыйзам рынокту формалдаштырууга, агенттердин кесипкөйлүгүн жогорулатууга жана жарандар үчүн бүтүмдөрдүн коопсуздугун кепилдөөгө багытталган.

Scroll to Top