Кыргызстандын 2025-жылдагы тышкы саясаты: чек аралар, облигациялар жана жаңы элчиликтер

15.01.2026 | 14:52

Өткөн жыл Кыргызстан үчүн жигердүү дипломатиянын, көп жылдык аймактык талаш-тартыштарды аяктоонун жана эл аралык каржы рынокторуна чыгуунун мезгили болду. Мындай жыйынтыктарды республиканын ТИМ башчысы Жээнбек Кулубаев жыйынтыктоочу пресс-конференцияда жарыялады.

Тажикстан менен мамлекеттик чек ара маселесинин биротоло чечилиши жылдын негизги саясий жетишкендиги болду. Март айында чек ара жөнүндө келишимге, Кыргызстан, Өзбекстан жана Тажикстандын чек араларынын кесилиш чекити тууралуу макулдашууга, ошондой эле түбөлүк достук жөнүндө декларацияга кол коюлган. Министрдин айтымында, бул «аймактагы эң татаал сүйлөшүү процесстеринин бирин» жыйынтыктады.

Муну менен катар эле республика дипломатиялык активдүүлүгүн кыйла жогорулатты. Жалпысынан бир жыл ичинде 190го жакын эл аралык сапарлар жана жолугушуулар өткөрүлүп, 633 эл аралык документ даярдалган. Дагы 13 мамлекет менен дипломатиялык мамилелер түзүлүп, алардын жалпы саны 185ке жетти. Географиялык өкүлчүлүк да кеңейтилди. Эфиопияда биринчи элчилик ачылды жана Египетте элчилик ачуу жөнүндө чечим кабыл алынды. Өлкө ошондой эле «ШКУга 25 жыл: тынчтык жана гүлдөп өнүгүү үчүн» деген ураан алдында Шанхай кызматташтык уюмуна (ШКУ) төрагалык кылууга киришти.

Эң көрүнүктүү натыйжалар экономикалык дипломатия тармагында жетишилди. Жээнбек Кулубаев белгилегендей, Тышкы иштер министрлигинин көмөгү менен 631 млн доллар өлчөмүндө инвестиция тартууга мүмкүн болду. Эл аралык финансы институттары менен 1 млрд долларга чейинки суммага меморандумдарга кол коюлду. Тарыхта биринчи жолу Кыргызстандын 700 млн долларлык суверендүү еврооблигацияларынын 5 жылдык жүгүртүү мөөнөтү менен жайгаштырылышы маанилүү окуя болду. Буга алдыңкы эл аралык агенттиктердин бири тарабынан өлкөнүн кредиттик рейтингинин B+ деңгээлине чейин («стабилдүү» божомолу менен) көтөрүлүшү өбөлгө түздү.

Туристтик жана экспорттук потенциал активдүү илгерилетилди. Республика дүйнө жүзү боюнча 45 инвестициялык форумга жана 28 туристтик көргөзмөгө катышты. 300дөн ашык кыргыз компаниясы тышкы рынокторго чыгууда колдоого ээ болду. Бул аракеттер туризм тармагындагы эл аралык сыйлык жана Орусия рыногундагы номинациялардын биринде биринчи орун менен белгиленди.

Жыл жыйынтыгы сандар менен:

  • 700 млн доллар — жайгаштырылган еврооблигациялардын көлөмү.
  • 631 млн доллар — ТИМдин колдоосу менен тартылган түз инвестициялар.
  • 185 өлкө — Кыргызстан менен дипломатиялык мамилелер орнотулган.
  • 633 — бир жыл ичинде даярдалган эл аралык документтер.
  • 1 — Африкадагы биринчи элчилик (Эфиопия).

Ошентип, 2025-жыл Кыргызстан үчүн аймактык туруктуулукту чыңдоо менен катар, экономикалык жана дипломатиялык кызматташтыкты жаңы деңгээлге прагматикалык алып чыгуу менен да мүнөздөлдү.

Scroll to Top