Кыргызстан 2026-жылы азык-түлүк бааларынын өсүшү боюнча дүйнөдө 14-орунду ээледи
«Visual Capitalist» аналитикалык порталынын БУУнун Азык-түлүк жана айыл чарба уюмунун (ФАО) маалыматтарына таянган изилдөөсүнө ылайык, Кыргызстан 2026-жылы азык-түлүк инфляциясынын деңгээли эң жогору болушу күтүлгөн өлкөлөрдүн катарына кирди. Республика 160 мамлекетти камтыган глобалдык рейтингде 14-сапты ээледи.
Талдоочулар 2026-жылы Кыргызстанда азык-түлүккө болгон баалардын өсүшү 9,4%ды (жылдык эсепте) түзөт деп болжолдошууда. Бул көрсөткүч 3,2% деп бааланган дүйнөлүк орточо азык-түлүк инфляциясынан дээрлик үч эсе жогору.
Баалар эң көп өсө турган өлкөлөрдүн алдыңкы он бештиги:
- Иран — 55,9%
- Аргентина — 33,2%
- Түркия — 25,1%
- Гаити — 24,1%
- Малави — 21,2%
- Нигерия — 17,1%
- Ливан — 14,9%
- Ангола — 14,8%
- Казакстан — 12,7%
- Замбия — 10,8%
- Эфиопия — 10,1%
- Ямайка — 9,7%
- Монголия — 9,7%
- Кыргызстан — 9,4%
- Украина — 9,2%
Салыштыруу үчүн, Европа жана Борбордук Азия чөлкөмүндө азык-түлүк инфляциясынын орточо көрсөткүчү 4,2% деңгээлинде болушу күтүлүүдө. Ал эми Азия-Тынч океан аймагындагы өлкөлөрдө бул көрсөткүч болгону 1%дын тегерегин түзөт.
Баалардын өсүшүнүн себептери
Изилдөөдө инфляциялык кысым өнүгүп келе жаткан жана импорттон көз каранды экономикаларда эң күчтүү бойдон кала берери баса белгиленген. Азык-түлүк наркына таасир этүүчү негизги факторлор катары төмөнкүлөр аталды:
- валюта курстарынын өзгөрүшү жана улуттук валюталардын девальвациясы;
- сырьелук товарларга болгон дүйнөлүк баалардын өзгөрүшү;
- соода жеткирүүлөрүндөгү үзгүлтүктөр;
- ички өндүрүштүн туруксуздугу.
Тизменин башындагы өлкөлөрдүн, анын ичинде Кыргызстандын миллиондогон үй чарбалары үчүн 2026-жылы тамак-ашка кеткен чыгымдар экономикалык кысымдын эң олуттуу беренеси бойдон калат. Ошол эле учурда, дүйнөлүк жалпы тенденция көпчүлүк мамлекеттерде азык-түлүк инфляциясы бир орундуу көрсөткүчтөргө чейин төмөндөй турганын көрсөтүүдө.