Кыргызстандын Улуттук банкы эсептик ченди он бир пайыз деңгээлинде сактады
Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын Башкармалыгы эсептик ченди (негизги ченди) өзгөртүүсүз 11,00% деңгээлинде калтыруу жөнүндө чечим кабыл алды. Чечим расмий түрдө бүгүн, 27-январда күчүнө кирди.
Экономикалык көрсөткүчтөр
Жөнгө салуучу орган экономиканын реалдуу секторунда жогорку активдүүлүк сакталып жатканын белгилейт. 2025-жылдын жыйынтыгы боюнча өлкөнүн реалдуу ИДПсы 11,1%га өстү, муну курулуш тармагы жана кызмат көрсөтүү чөйрөсү камсыздады. Инвестициялык активдүүлүк бюджеттик каржылоонун кеңейиши менен, ал эми керектөөчүлүк суроо-талап жарандардын кирешесинин өсүшү жана акча которуулардын агымы менен колдоого алынууда.
Инфляциялык тобокелдиктер
2026-жылдын 16-январына карата жылдык инфляция 9,4%ды түзүп, 5–7%дык максаттуу чектен (коридордон) жогору бойдон калууда. Азык-түлүккө баанын өсүшүнүн жайлашына карабастан, азык-түлүк эмес товарлардын жана кызмат көрсөтүүлөрдүн баасы жогорку деңгээлде сакталууда. Басым жасоочу факторлор катары мамлекеттик тарифтердин пландуу оңдолушу жана дүйнөлүк чийки зат рынокторундагы туруксуздук (волатилдүүлүк) саналат.
Монетардык стратегия
Инфляцияны белгиленген багыттарга кайтаруу үчүн Улуттук банк катаал акча-насыя шарттарын сактап турат. Жөнгө салуучу орган жүгүртүүдөгү акча массасынын көлөмүн көзөмөлдөп, банк секторунан ашыкча ликвиддүүлүктү алып салуу үчүн стерилизациялык операцияларды жүргүзүүдө. Чендин өлчөмү боюнча кийинки пландуу жыйын 2026-жылдын 23-февралына белгиленди.
Эске салсак, акыркы жылдары эсептик чендин динамикасы ар түрдүү багыттагы тенденцияларды көрсөткөн. 2022-жылдын мартында 14%га чейин кескин жогорулагандан кийин саясатты жумшартуу мезгили келип, натыйжада 2025-жылдын башында чен 9%дык минимумга жеткен. Бирок 2025-жылдын экинчи жарымында инфляциялык процесстердин күчөшүнүн фонунда жөнгө салуучу орган ченди учурдагы 11% деңгээлине чейин жогорулатууну кайра баштаган.
Reporter.kg маалымкаты: Эсептик чен негизги индикатор болуп саналат жана бүтүндөй экономика үчүн акчанын «дүң баасын» билдирет. Бул — Улуттук банк коммерциялык банктарга насыя бере турган пайыз. Банктар калкка сунуштаган каржылык продуктулар боюнча шарттар түздөн-түз ушул сандан көз каранды.