МСК салык системасындагы беш жылдагы топ-5 өзгөрүүлөр жөнүндө айтып берди

Мамлекеттик салык кызматы акыркы беш жылда Кыргызстандын салык системасында болгон беш өзгөрүүнү атады. Бул тууралуу МСКнын басма сөз кызматы билдирет. Кызматтын пикири боюнча, санариптик технологияларды киргизүү, жол-жоболорду жөнөкөйлөтүү, жеңилдиктерди кеңейтүү жана бизнес менен өнөктөштүк салык төлөөчүлөргө кызмат көрсөтүүнүн сапатын жогорулатып, бюджетке түшүүлөрдүн өсүшүн камсыз кылды.
Биринчи – салык жол-жоболорун жөнөкөйлөтүү. МСКнын маалыматы боюнча, салык кызматтарынын көпчүлүгү электрондук форматка өткөрүлгөн, салык төлөөчүлөргө кызмат көрсөтүү борборлору, Бирдиктүү терезелер жана онлайн-сервистер өнүгүүдө. Мурда бир нече күнгө созулган жол-жоболорду азыр айрым учурларда бир нече мүнөттө аткарууга болот. Электрондук салык сервистерин колдонуучулардын саны 1,7 миллиондон ашты. Кызмат негизинен көзөмөлдөөчү иш моделинен сервистик мамилеге өтүп жатканын билдирет.
Экинчи – заманбап технологиялар. Салык администрлөөдө санариптик чечимдер колдонулат. «Салык Күзөт» тутуму салык мыйзамдарынын бузууларын аныктоого жардам берет, базарларда жана ири соода борборлорунда салыктарды төлөө санариптик форматка өткөрүлгөн. МСК бул чаралар администрлөөнүн ачыктыгын жогорулатып, ашыкча текшерүүлөрдү кыскартып, коррупциялык тобокелдиктерди азайтат деп эсептейт.
Үчүнчү – салык түшүүлөрүнүн өсүшү. 2021-жылы бюджетке 105 миллиард сом чогултулган, 2025-жылы – 308 миллиард сом. 2026-жылдын он айында түшүүлөр 338 миллиард сомдон ашты. МСК 2025-жылы кызмат көз карандысыз Кыргызстандын тарыхында биринчи жолу салык чогултуу планын мөөнөтүнөн мурда аткарганын билдирди.
Төртүнчү – ишкерлер менен ачык диалог. МСКнын айтымында, ишкерлер менен жолугушуулар туруктуу өткөрүлүп, салык салуу маселелери талкууланып, көйгөйлөрдү чечүү жолдору иштелип чыгат. Кызматтын белгилөөсүнчө, максат – бизнес жүргүзүү үчүн ыңгайлуу шарттарды түзүү.
Бешинчи – салык жеңилдиктери. МСК салык жана административдик жүктү азайтуу боюнча төмөнкү чараларды атайт:
- айыл чарба жерлери 2030-жылга чейин салык салуудан бошотулган;
- транспорт салыгы жокко чыгарылган;
- тигүү жана текстиль тармактарына жеңилдиктер берилген, зергерчилик тармагында салык жүгү азайтылган;
- чыгармачыл индустрия өкүлдөрү беш жылга бирдиктүү салыктан бошотулган;
- коомдук тамактануу жана курулуш үчүн жеңилдетилген шарттар түзүлгөн;
- жылдык кирешеси 15 миллион сомго чейинки чакан бизнести салык салуудан бошотуу каралган;
- жеке адамдарды жалпы декларациялоо жокко чыгарылган;
- электрондук товардык-транспорттук жүк кагаздарын милдеттүү колдонуу талабы жокко чыгарылган.