Бишкектеги транспорт: бүгүн борбор калаада эмнелер менен жүрүүгө болот
Бишкек өзгөрүп жатат, шаар менен кошо анын транспорт системасы да трансформацияланууда — муниципалдык коомдук транспорттон тартып электросамокаттарды ижарага берүү кызматтарына чейин. Акыркы үч жылда Кыргызстандын борбору жүздөгөн жаңы автобус жана электробус менен толукталды, маршруттук тармак кайра каралып, жол кирени накталай эмес төлөө системасы киргизилип, велоинфраструктура өнүгө баштады. Reporter.kg Бишкекте шаар тургундары жана коноктору кандай транспорт менен жүрөрүн жана бул канча турарын иликтеп көрдү.
Биринчи жана азырынча жалгыз экспресс — №153
Бишкектеги №153 экспресс-автобус менен шаар тургундары жана туристтер «Манас» аэропортунан жолугушат. Бул экспресс аэропортту шаардын түштүк тарабындагы кичи райондор менен байланыштырып, шаар жана анын чет жакалары аркылуу өтөт. Маршрут Ак-Жол жана Манас айылдары, «Достук» дачалары, Шлагбаум, Филармония, Политех жана 10-кичи район аркылуу өтөт. Эгер анын аялдамалары сизге ылайык келсе, кондиционери бар ыңгайлуу автобуста шаар ичинде жүрүүгө башка жүргүнчүлөр да пайдалана алышат.
№153 автобус саат 07:00дөн 20:00гө чейин туруктуу каттап, аралыгы 15 мүнөттү түзөт. Мындан тышкары, түнкү саат 00:00, 03:00 жана 05:00дө кошумча каттамдар бар.
Аэропортко чейин жол кире накталай эмес төлөгөндө 122 сом, накталай төлөгөндө 140 сомду түзөт. Эгер автобус менен шаардын ичинде гана жүрсөңүз, накталай эмес төлөмдө 40 сом, накталай төлөмдө 50 сом төлөйсүз.
Коомдук транспорт: автобустар, электробустар жана түнкү каттамдар
Учурда Бишкектин коомдук транспортунун негизги бөлүгүн «Бишкек шаардык транспорт» муниципалдык ишканасынын автобустары жана электробустары түзөт. 2026-жылдын башында БШТнын балансында 1 567 транспорт каражаты болгон. Алардын ичинен күн сайын 1 300гө жакын автобус линияга чыгат. Мындан тышкары, «Эко жүргүнчүлөрдү ташуу» компаниясынын 130 жеке автобусу каттайт.
Автобустардын басымдуу бөлүгү 2023–2026-жылдары сатылып алынган. Бирок бир жагдай бар: алардын көбүндө кондиционер жок. Андыктан жылуу мезгилде айрым автобустарда жүрүү жүргүнчүлөр үчүн кыйла ыңгайсыз болушу мүмкүн.
2026-жылдын 1-июлунан тартып күндүз каттаган муниципалдык автобустарда жол кире 17 сомду түзөт. Жеке кичи автобустарда жол кире 20 сом. Төлөм накталай эмес жүргүзүлөт: «Тулпар» транспорттук картасы, банк картасы же QR-код аркылуу. Купюра жана тыйын кабыл алынбайт.
Шаар мэриясы аялдамаларга бир же бир нече жол жүрүүгө билет сатып алуу үчүн терминалдарды орнотууну убадалаган. Бул, мисалы, жүргүнчүнүн смартфонунун кубаты түгөнүп калганда же картасын валидатор окубай койгондо керек болмок. Бирок жол кирени накталай төлөөгө тыюу салынгандан дээрлик үч ай өткөнүнө карабастан, шаарда азырынча мындай терминалдардын бири да орнотула элек.
Түнкү муниципалдык автобустардын алты маршруту бар: №3, 16, 19, 35, 45 жана 55. Түнкү жол кире кымбатыраак — накталай эмес төлөмдө 70 сом, накталай төлөмдө 90 сом. Түнкү жүргүнчүлөр үчүн төлөм боюнча өзгөчө шарт каралган.
Жеңилдетилген категориядагы жарандар — пенсионерлер, студенттер, мектеп окуучулары жана майыптыгы бар адамдар — ЦОНдор же «Тулпар» тиркемеси аркылуу акысыз же жеңилдетилген транспорттук карта ала алышат.
Троллейбустар жана маршруттук таксилер
Бишкекте троллейбустар жана маршруттук таксилер да азырынча иштеп жатат. Транспорттун бул эки түрү негизинен шаардын чет жакаларында жана жакында эле Бишкектин курамына кошулган аймактарда каттайт. Анткени ал жактарга чоң муниципалдык кытай автобустарын киргизүү оңой эмес.
Ошондой эле маршруттук таксилер Бишкекти Чүй облусунун шаарлары жана айылдары менен байланыштырат.
Муниципалдык троллейбустарда жол кире накталай эмес төлөнөт жана автобустардагыдай эле 17 сомду түзөт. Маршруттук таксилердеги жол кире бара турган жериңизге жараша болот. Эгер шаардын ичинде гана жүрсөңүз, 20 сом төлөйсүз. Бишкектен сыртка чыксаңыз, жол кире 30 сомдон жогору болот.
Троллейбустардан жана башка муниципалдык транспорттон айырмаланып, маршруттук таксилерде жол кирени накталай төлөөгө да болот.
Маанилүү: Бишкек мэриясы 2026-жылдын аягына чейин автобустардын бардык 72 маршрутунун схемасын толугу менен кайра карап чыгууну пландап жатат. Маршруттарды кыска жана бири-бири менен байланышкан кылуу, ошондой эле бир сааттын ичинде акысыз которулуп отуруу системасын киргизүү каралууда.
Мындан тышкары, мэрия маршруттук таксилердин санын азайтып, аларды автобустар жана электробустар менен алмаштырууну көздөөдө. Маршруттук таксилер негизинен чоң автобустар бара албаган шаардын чет жакаларында калат.
Такси
Бишкекте такси кызматын бир нече ири сервис көрсөтөт: Yandex Go, inDrive, Navi Taxi, WB Taxi жана Maxim. Мындан тышкары, ондон ашык чакан оператор иштейт. 2026-жылы шаардагы такси кызматтарынын арасында Yandex Go басымдуулук кылып, буйрутмалардын көпчүлүгүн тейлейт.
Популярдуу такси кызматтарында шаар ичиндеги сапардын минималдуу орточо баасы 60 сомдон башталат. 10 чакырымга чейинки сапар орточо эсеп менен 300–600 сом турат. Чокусу болгон маалда жана аба ырайы начар учурда баа мындан да жогору болушу мүмкүн.
Бишкектеги таксилерде жол кирени накталай, QR-код аркылуу же кызматтын тиркемесине байланыштырылган банк карталары менен төлөөгө болот.
Электросамокаттар жана велосипеддер: шаардын жаңы мобилдүүлүгү
Бишкекте электросамокаттарды ижарага берген бештен ашык сервис иштейт. Алардын ири кызматтарынын катарына Yandex Go, SunRent жана toGo Life кирет.
Самокатты ижарага алуу 15 мүнөтүнө 50 сомдон башталат. Төлөм мүнөтүнө эсептелип, смартфондогу тиркемеге байланыштырылган банк картасынан алынат.
Шлем, чыканак жана тизе коргоочу каражаттарды өзүңүз камсыз кылышыңыз керек. Ошондой эле самокат менен тротуарда жүрүүгө тыюу салынганын эске алуу зарыл. Веложолдорду же жолдун оң четин пайдалануу сунушталат.
Бишкекте велосипеддер азырынча негизинен кыска аралыкка жүрүү жана эс алуу үчүн колдонулат. Шаардык инфраструктура велосипедчилер үчүн дээрлик ылайыкташкан эмес. Бирок шаар бийлиги Бишкекте 60 чакырымдан ашык жаңы веложол курууну убада кылууда.
Ижарага алынган велосипед менен бир саат жүрүү 200 сомдон башталат. Төлөмдү накталай, банк картасы же QR-код аркылуу жүргүзүүгө болот. Шлем жана башка керектүү жабдууларды ижара кызматтарынан кошумча акы төлөп алууга же өзүңүз менен алып жүрүүгө болот.
Елена Короткова