Маматалиев парламентти сындагандарды чектен чыкпоого чакырды

Жогорку Кеңештин төрагасы Марлен Маматалиев парламенттин жыйынында акыркы убакта социалдык тармактарда депутаттардын дарегине айтылган сын-пикирлерге нааразычылыгын билдирди. Ал парламентарийлер жарандардын сын-пикирин кабыл алууга даяр экенин, бирок чектен чыгып, ар-намыска шек келтирген сөздөрдү айтуудан алыс болууга чакырды.
«Биз эл өкүлү катары ар бир пикирди, ар бир сынды кабыл алабыз, туура кабыл алабыз. Бирок аша чаппасаңыздар деп айтат элем», — деди Маматалиев.
Анын айтымында, сөз айрым депутаттардын акыркы билдирүүлөрүнөн кийин айтылган сындар жөнүндө гана эмес. Буга чейин да Жогорку Кеңештин дарегине ушундай пикирлер айтылып келген.
Спикер эгер сын-пикирлер, анын пикиринде, жол берилген чектен чыга турган болсо, парламент чара көрүшү мүмкүн экенин эскертти.
«Биз эл өкүлү болгондон кийин элдин кайсы гана үнү болбосун угабыз. Бирок аша чаап турган болсо, мындан ары Жогорку Кеңеш тарабынан сөзсүз түрдө чара көрүлөт. Муну дагы баса белгилеп коёлу», — деди ал.
Маматалиев ошондой эле социалдык тармактарда азыркы парламентти «алсыз» деп атап, «нотариуска айланып калды» дегендерге жооп берди. Спикер социалдык тармактардын айрым колдонуучуларын, саясатчыларды жана өзү «чала саясатчылар» деп атагандарды мындай сөздөрдөн алыс болууга чакырды.
Мындан тышкары, ал өз убагында олуттуу жыйынтык көрсөтө албаган, бирок азыр шайлоо алдында иштеп жаткан депутаттарга акыл үйрөтүп жаткан айрым мурдагы саясатчыларды сынга алды.
«Мен ошол “чала саясатчылардын” айрымдарын карап көрдүм. Өзүмө: Кыргызстан үчүн жок дегенде беш жакшы иш жасадыбы деп суроо бердим. Таба албай койдум», — деди Маматалиев.
Спикер парламентти сындагандарды Конституцияны жакшылап окуп чыгууга да чакырды. Ал мурдагы парламенттик-президенттик башкаруу системасында Жогорку Кеңештин ыйгарым укуктары азыркыдан кыйла айырмаланганын эске салды. Ал кезде парламент өкмөттү түзүүгө катышып, мамлекеттик органдардын отчетторун угуп, аткаруу бийлигине таасир этүү мүмкүнчүлүгү кеңири болгон.
Азыр, Маматалиев белгилегендей, Кыргызстан президенттик башкаруу системасында жашайт жана парламенттин негизги эки функциясы бар — мыйзамдарды кабыл алуу жана алардын аткарылышын көзөмөлдөө. Ал депутаттардын эл менен түздөн-түз иштөөсүн дагы бир «жазылбаган» функция деп атады.
Анын айтымында, мыйзам долбоорлорун кароодо жүрүп жаткан кызуу талкууларды парламенттин алсыздыгы катары кабыл алууга болбойт.
«Биз бул жерге ошон үчүн келдик — эл үчүн келдик. Эл үчүн иштей турган, элге зыяны тийбеген, элге жана мамлекетке пайдалуу мыйзамдарды кабыл алуу үчүн келдик», — деди ал.
Маматалиев бүгүн бардык көйгөйлөр чечилип калды деп айтуудан алыс экенин кошумчалады. Анын айтымында, курула элек социалдык объектилер жана башка чечиле элек маселелер бар. Депутаттар бул маселелерди, анын ичинде кийинки бюджетти кароодо көтөрүүнү көздөп жатышат.
Сөзүнүн соңунда спикер бул билдирүүсү конкреттүү бир адамды сындоо эмес экенин, ал парламенттин дарегине айтылган сөздөрдө, анын пикиринде, чектен чыккан саясатчыларга жана башка жарандарга кайрылып жатканын белгиледи.
Биз эл өкүлү болгондон кийин элдин кайсы гана үнү болбосун угабыз. Бирок аша чаап турган болсо, мындан ары Жогорку Кеңеш тарабынан сөзсүз түрдө чара көрүлөт.

Жогорку Кеңештин Төрагасы