Кыргызстандын президенти Садыр Жапаров 25-июлда Нарын облусундагы Балыкчы — Кочкор темир жол линиясын жана жаңы «Кочкор» бекетин ачуу аземине катышты, деп билдирет мамлекет башчысынын басма сөз кызматы.

Маалыматка ылайык, ал Кочкор бекетине поезд менен келип, жаңы каттам менен жеке өзү жүрүп өтүп, аткарылган иштердин сапаты менен таанышкан. Андан соң жаңы темир жол бекетинин инфраструктурасын көрүп чыккан.

Аземде сүйлөп жатып, президент жаңы магистралдын биринчи тилкесинин ачылышы эгемен Кыргызстандын тарыхындагы маанилүү барак болуп каларын белгиледи.

Жапаров узундугу 63 чакырымды түзгөн Балыкчы — Кочкор тилкеси — Балыкчы — Кара-Кече — Макмал темир жолун куруунун биринчи этабы экенин эске салды.

Анын айтымында, долбоор Кыргызстандын өз күчү менен ишке ашырылды.

Курулуштун жүрүшүндө бир миллион куб метрге жакын жардыруу иштери аткарылып, сегиз чакырым татаал тоолуу тилкелер тазаланды. Ал эми темир жолдун бир чакырымын куруунун баасы болжол менен 955 миң долларды түздү.

Президент буга чейин чет элдик компаниялар жолдун бир чакырымын курууну 4,8 миллиондон 6,8 миллион долларга чейин баалаганын белгиледи.

«Бул өтө кымбат экенин түшүнүп, биз тобокелге салууну чечтик жана «жолду баскан арбытат» деген принцип менен ишти өзүбүз колго алдык», — деди Садыр Жапаров.

Мамлекет башчысы ошондой эле долбоордун баасын Түндүк — Түштүк альтернативалуу автожолу менен салыштырып, курулуш баасы бир топ жогору болгонуна карабастан, унаа жолу ушул күнгө чейин толук пайдаланууга бериле электигин билдирди.

Ошол эле учурда ал темир жол куруу автожолго караганда кыйла татаал экенин, бирок Кыргызстан долбоорду алда канча арзан ишке ашырууга жетишкенин баса белгиледи.

Президенттин айтымында, магистралды куруу өлкөнүн инженердик потенциалын калыбына келтирүүгө жана темир жол куруу боюнча өзүбүздүн мектепти кайра жандандырууга мүмкүндүк берди.

Жапаров Балыкчы — Кочкор — Кара-Кече темир жолунун курулушу 2022-жылдын мартында башталганын эске салды. Анда, анын айтымында, көптөр долбоордун ийгиликтүү ишке ашарына шектенишкен, бирок бүгүн бул күмөн саноолор жыйынтык менен жокко чыгарылды.

Президент курулуш өтө татаал шарттарда — саздуу жана аскалуу тилкелерде, Орто-Токой суу сактагычына жакын, ошондой эле иштеп жаткан автожолдордун жана инженердик коммуникациялардын жанында жүргүзүлгөнүн белгиледи.

Мамлекет башчысы темир жол тармагын өнүктүрүүгө өзгөчө көңүл бурду.

Анын айтымында, 2025-жылы жүк ташуунун көлөмү 11 миллион тоннага жетип, бул 2021-жылкы көрсөткүчтөн 36%га көп болду. Жүргүнчүлөрдү ташуу ушул эле мезгилде 255 миңден 432 миң адамга чейин, же 69%га өскөн. (Эскертүү: Түпнуска текстте «в 2025 году» деп жазылып калыптыр, балким журналисттер 2023 же 2024-жылды айткысы келген, бирок мен тексттен чыкпай ошол бойдон котордум).

Президент мындай көрсөткүчтөр темир жол тармагынын натыйжалуулугунун өскөнүнөн жана жарандардын унаанын бул түрүнө болгон ишениминин артканынан кабар берерин белгиледи.

Ал ошондой эле жакында эле Балыкчы — Тамчы — Чолпон-Ата темир жолунун курулушу башталганын эске салды.

Жапаровдун айтымында, кийинки этап — өлкөнүн түндүгү менен түштүгүн бирдиктүү темир жол магистралы менен бириктире турган, Кара-Кече кенинен көмүр ташууну камсыздай турган жана Кыргызстандын логистикалык мүмкүнчүлүктөрүн бир топ кеңейте турган Кочкор — Кара-Кече — Макмал линиясын куруу болот.

Президент долбоорду ишке ашыруу өлкөнүн ички темир жол тармагын бириктирүүгө, аймактардын транспорттук байланышын күчөтүүгө, өнөр жайды, туризмди жана логистиканы өнүктүрүү үчүн кошумча мүмкүнчүлүктөрдү түзүүгө жол ачарын баса белгиледи.

Мындан тышкары, келечекте жаңы магистраль Кытай — Кыргызстан — Өзбекстан эл аралык темир жол коридорунун бир бөлүгү болуп калышы керек.

«Натыйжада Кыргызстан континенттерди бириктирген стратегиялык транспорттук хабга айланат. Бул өлкөнүн транзиттик потенциалын жогорулатууга, экспортту кеңейтүүгө, жаңы инвестицияларды тартууга жана туристтик агымдын мындан ары өсүшүн камсыз кылууга мүмкүндүк берет», — деп билдирди мамлекет башчысы.

Азем аяктагандан кийин Садыр Жапаров магистралды куруунун биринчи этабынын аякташынын символу катары атайын ачкыч менен Балыкчы — Кочкор тилкесинин акыркы жол бурамасын (шурубун) бурады.