Кыргызстан 2028-жылга чейин 1 миллиард доллардан ашык каржылоо тартууну пландоодо

Жогорку Кеңеште Кыргызстан менен Эл аралык өнүктүрүү ассоциациясынын ортосундагы 2026–2028-финансылык жылдарга карата каржылоо планы боюнча алкактык макулдашууну ратификациялоо тууралуу мыйзам долбоору каралууда.
Документтин максаты – 2026–2028-жылдар аралыгында өлкөнүн социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө багытталган артыкчылыктуу долбоорлорду жана программаларды ишке ашыруу үчүн жеңилдетилген каржылоону тартууга укуктук негиз түзүү.
Макулдашууга 2026-жылдын 13-апрелинде Вашингтон шаарында кол коюлган.
Каржылоонун жалпы көлөмү 1 миллиард доллардан ашат
Мыйзам долбоорунун негиздемесине ылайык, алкактык макулдашуунун алкагында Кыргызстанга 2026–2028-жылдары жалпы көлөмү 1 миллиард 16,16 миллион АКШ долларына чейин каржылоо тартуу каралган.
Бул каражаттар гранттар, жеңилдетилген насыялар жана кепилдиктер түрүндө берилет.
Жалпы сумманын ичинен болжол менен 300 миллион доллар Эл аралык өнүктүрүү ассоциациясы тарабынан саясатка негизделген кепилдиктер катары сунушталат.
Каражаттар Кыргызстандын 2030-жылга чейинки Улуттук өнүгүү программасында белгиленген артыкчылыктуу багыттарды каржылоого жумшалат.
Ар бир долбоор боюнча өзүнчө келишим түзүлөт
Алкактык макулдашуу кызматташтыктын жалпы механизмин аныктайт.
Ага ылайык, келечекте ар бир инвестициялык долбоор же программа боюнча Кыргызстан менен Эл аралык өнүктүрүү ассоциациясынын ортосунда өзүнчө келишимдер түзүлөт.
Бул келишимдердин жалпы көлөмү дагы 1 миллиард 16,16 миллион долларга чейин жетиши мүмкүн.
Өкмөттүн маалыматы боюнча, мындай механизм мамлекеттик инвестициялык долбоорлорду каржылоо жана ишке ашыруу процессин тездетүүгө мүмкүндүк берет.
Насыялар 25 жылдык мөөнөткө берилет
Каржылоо жеңилдетилген шарттарда сунушталат.
Тактап айтканда, насыялар 25 жылдык мөөнөткө, анын ичинде 5 жылдык жеңилдетилген мезгил менен берилет.
Пайыздык чен 1,5 пайыз деңгээлинде белгиленген жана ал Эл аралык валюта фондунун атайын карыз алуу укуктарынын (СПЗ) негизинде эсептелет.
Мындай шарттар өкмөттүн маалыматы боюнча эл аралык каржы институттары тарабынан сунушталган эң жеңил шарттардын бири болуп саналат.
Долбоорлорду макулдашуу тартиби жөнөкөйлөтүлөт
Алкактык макулдашуунун негизги өзгөчөлүктөрүнүн бири – кийинки келишимдерди түзүүнүн жөнөкөйлөтүлгөн тартиби.
Документ ратификациялангандан кийин анын тиркемесинде көрсөтүлгөн долбоорлор жана программалар боюнча келишимдерди кошумча ратификациялоонун зарылдыгы болбойт.
Бул тартип Кыргыз Республикасынын эл аралык келишимдер жөнүндө мыйзамына ылайык жүргүзүлөт.
Мындай ыкма мамлекеттик органдар үчүн бюрократиялык процедураларды кыскартып, инвестициялык долбоорлорду ишке ашырууну тездетүүгө шарт түзөт.
Каржылоонун шарттары өзүнчө аныкталат
Ар бир долбоор же программа боюнча каржылоонун көлөмү, анын формасы (грант же насыя), ошондой эле башка негизги шарттар өзүнчө кредиттик жана кепилдик келишимдеринде белгиленет.
Бул келишимдер Кыргыз Республикасы менен Эл аралык өнүктүрүү ассоциациясынын ортосунда түзүлөт.
Өкмөттүн маалыматы боюнча, мындай механизм каржылоо шарттарын ар бир долбоордун өзгөчөлүгүнө жараша ийкемдүү аныктоого мүмкүндүк берет.
Артыкчылыктуу долбоорлорду ишке ашырууга багытталат
Мыйзам долбоорунун демилгечилери белгилегендей, алкактык макулдашууну ратификациялоо өлкөгө жеңилдетилген каржылоону өз убагында тартууга, артыкчылыктуу социалдык жана экономикалык долбоорлорду тездетүүгө жана мамлекеттик инвестициялык ресурстарды натыйжалуу пайдаланууга жардам берет.
Ушуга байланыштуу Жогорку Кеңешке Кыргызстан менен Эл аралык өнүктүрүү ассоциациясынын ортосундагы 2026–2028-жылдарга карата каржылоо планы боюнча алкактык макулдашууну ратификациялоо сунушталууда.