Түштүк-Чыгыш Азия өлкөлөрүндө 300 миңден ашуун адам киберкылмыштарга, анын ичинде онлайн-алдамчылыкка мажбурланып жатат. Бул тууралуу Бириккен Улуттар Уюму 30-июлда белгиленген Адам сатууга каршы күрөшүүнүн дүйнөлүк күнүнө карата билдирди.

БУУнун маалыматына ылайык, адамдарды мыйзамдуу жумуш сунуштары менен алдап чакырып, кийин жабык алдамчылык борборлорунда күч колдонуу жана коркутуу аркылуу кылмыштуу схемаларга катышууга мажбурлашат. 2025-жылдын аягына карата мындай схемалардын курмандыктарынын арасында дээрлик 80 өлкөнүн жарандары аныкталган.

БУУнун Баңгизаттар жана кылмыштуулук боюнча башкармалыгынын маалыматына ылайык, мындай борборлорду трансулуттук кылмыштуу топтор көзөмөлдөйт. 2023-жылы гана Түштүк-Чыгыш Азиядагы кибералдамчылык кылмыштуу топторго мыйзамсыз жол менен 18 миллиарддан 37 миллиард долларга чейин киреше алып келген.

БУУ көйгөй Түштүк-Чыгыш Азия менен эле чектелбей калганын белгилейт. Ушундай эле схемалар Жакынкы Чыгышта, Африкада, Чыгыш жана Түштүк-Чыгыш Европада, Түштүк Азияда, Тынч океан аймагында, Латын Америкасында жана Кариб деңизинин өлкөлөрүндө да аныкталууда.

БУУнун башкы катчысы Антониу Гутерриш онлайн-алдамчылыкка мажбурлоо адам сатуунун эң тез жайылып жаткан түрлөрүнүн бири болуп калганын билдирди. Ал мамлекеттерди укук коргоо органдары менен каржылык жөнгө салуучулардын кызматташуусун күчөтүүгө, коррупцияга каршы күрөштү күчөтүүгө, БУУнун Киберкылмыштуулукка каршы конвенциясын тез арада ратификациялоого жана технологиялык компанияларды өз платформаларындагы мыйзамсыз аракеттерге бөгөт коюуга чакырды.

Эксперттердин айтымында, мындай кылмыштардын курмандыктарынын арасында жогорку билимдүү, чет тилдерди билген жана санариптик көндүмдөргө ээ адамдар көбөйүүдө. Өзгөчө аялдар, балдар, качкындар, мигранттар жана жарандыгы жок адамдар тобокелчиликке көбүрөөк кабылышат. Ошол эле учурда көптөгөн жабырлануучулар жардам алуунун ордуна өздөрү мажбурланган кылмыштар үчүн камакка алынып же депортациялык борборлорго жөнөтүлүп жатканы белгиленди.

БУУ адам сатуунун бардык түрлөрү адам укуктарын одоно бузуу экенин белгилеп, эл аралык коомчулукту жабырлануучуларды коргоо жана кылмыштуу тармактардын ишмердүүлүгүнө бөгөт коюу үчүн биргелешип аракеттенүүгө чакырды.